TEKNOLOJİ & BİLİM & UZAY DOSYASI : COLUMBIA UZAY MEKİĞİ FACİASI


Sanirim Ocak ve subat aylari uzay yolcularina pek ugurlu gelmemekte. Challenger faciasi Ocak ayi sonunda yasanmisti. 17 yil sonra 1 subat 2003 tarihinde Columbia uzay mekigi inise gectigi sirada havada infilak ederek yere dustu.

Columbia NASA’nin elindeki en yasli mekikti; 1981 yilinda ilk ucusunu yapmisti ve son olmasi planlanan bu ucusta 28. gorevine gitmekteydi. 16 gun suren gorevde yuze yakin bilimsel deney yapildi. Bunlarin bazilari biyolojik deneylerdi. 2,3 milyar dolar degerindeki mekikte bulunan 4 tonluk bilimsel malzemenin degeri 100 milyon dolara yaklasiyordu. Mekik personeli de etnik acidan farkli insanlardan olusmaktaydi. Ucus muhendisi Kalpana Chawla Hindistan dogumluydu. Michael P. Anderson fizikciydi ve Newyork dogumlu bir zenciydi. Yukleme uzmani Ilan Ramon bir yahudiydi ve İsrail Hava Kuvvetlerinde albay olarak gorev yapmaktaydi.

Aslinda kalkis tarihi olarak 2001 yili dusunulmekteydi fahat mekigin kalkisi tam 18 defa ertelenmisti. Nihayet firlatma 16 Ocak 2003 tarihinde gerceklesti. Kennedy uzay istasyonundaki kalkistan 82 saniye sonra bir kaza yasandi. Mekigin ana tanki sivi oksijen ve hidrojenle dolu olup govdeyi ani isi sapmalarindan koruyacak termal bir izolasyonla cevriliydi. Bunu saglamak icin ozel alasim sunger bloklar kullanilmaktaydi. Bu sunger bloklar sadece isiya karsi degil, aracin atmosferden cikisi ve girisi esnasinda yasanan basinc degisikligine de dayanikli aerodinamik bir malzemeden yapilmisti. Mekik havada iken, bavul buyuklugundeki bir blok mekigin harici tankindan koparak sol kanattaki karbon panellere carpti. O sirada mekik yerden 20 km yuksekte ve saniyede 730 metre hizla ucmaktaydi. Bu carpmanin araca fazla zarar vermiyecegini dusunenlerin yaninda, bunun olumcul bir hasara sebep oldugunu savunan muhendisler de vardir. Onlarin analiz ve goruslerine gore, capma mekigin govdesinde 15-25 cm capinda bir delik olusturdu, mekik Dunya’ya geri donerken atmosfere giriste sicak gazlar bu delikten iceri sizdi ve kanat icinde yangin baslatti. Bir baska kurama gore ise, kaza mekik icinde bulunan ve bilimsel amacla kullanilan yanici malzemenin bilinmeyen bir sebepten dolayi parlamasi ile baslamisti. Pek kabul gormeyen bir baska goruse gore ise, mekigin cok yaslanmasi ve zorlanmasi cesitli alasimlarin yapisini bozarak zayiflamalarina sebebiyet verebilirdi.

Neticede mekik atmosferi terketti ve gorev basladi. Her sey planlandigi gibi gitmekteydi. Gorev sirasinda İsraill pilot İlan Ramon pencereden Dunya’ya bakmis ve sunu soylemisti: "Ortadogu burdan cok sakin gorunuyor. Umarim bir gun hep oyle olur.."

Gorevin tamamlanmasinin ardindan 1 subat 2003 tarihinde mekik inise gecti, atmosfere girdi ve her ne olduysa o zaman oldu. Yerle temasa 16 dakika kala, 62 km yukseklikteyken mekik infilak etti ve uc parcaya ayrildi.

Kazanin ardindan NASA icinde organizasyon degisikligine gidildi. Yorungeye giris analiz sisteminden, basinc degisiminin yonetimi sistemine kadar cesitli donanim ve yazilimlarda degisiklikler yapildi. Bu arada, ortaya korkunc bir senaryo atildi. Bu senaryoya gore, yer yonetimindeki bazi uzmanlar ve idareciler, mekigin artik Dunya’ya inemeyecek kadar hasar aldigini anlamislardi. Fakat bunu mekik personeline soylemediler ve gizli tuttular. Personele kanattaki hasar bildirilse dahi bu capta bir hasari onarabilecek ekipmanlari yoktu. Yani, olmeye mahkumdular. Onlara olum haberlerini verip gergin bir bekleyis icinde tutmaktansa, ani bir patlama ile olmelerinin daha insancil olduguna karar verilmisti.

İddialar ne kadar dogrudur bilemem. Gercek ise, yedi deneyimi ve egitimli insanin bu ucusta hayatini kaybettigidir. Hepsini saygi ile aniyorum.

Ek resim. ust sol: kalkis âni, ust sag: Kanada zarar verdigi dusunulen sunger blok. (Sunger diye yazdiysam, bir yanlis anlama olmasin, kimse bunu evinde banyoda kullandigi sungerle karistirmasin. Bu, yillar suren arastirmalarla imal edilen, cok yuksek isi ve basinclara dayanikli ozel bir alasim.)

Alt resim, murettebat: (Soldan saga)

David McDowell Brown, Rick Douglas Husband, Laurel Blair Salton Clark, Kalpana Chawla, Michael Phillip Anderson, William C. McCool (ABD), Ilan Ramon (İsrail)

Gununuz aydin olsun, saygilar…

YAZAR LEVENT ERTÜRK’E TEŞEKKÜRLERİMİZLE.

Reklamlar

Etiketlendi:, , ,

One thought on “TEKNOLOJİ & BİLİM & UZAY DOSYASI : COLUMBIA UZAY MEKİĞİ FACİASI

  1. haticeozcan2014 2 Şubat 2017, 08:46 Reply

    Reblogged this on tabletkitabesi.

    Beğen

www.ozelburoistihhbarat.com

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

YÜKSEK STRATEJİ

strateji, istihbarat, güvenlik, politika, jeo-politik, mizah, terör, araştırma, teknoloji

Fight "Gang Stalking"

Expose illegal stalking by corrupt law enforcement personnel

İSTİHBARAT ALANI

Sınırsız, Seçkin, Sansürsüz, Kemalist Haber Blogu

The WordPress.com Blog

The latest news on WordPress.com and the WordPress community.

%d blogcu bunu beğendi: